Arıtma

SORU: Çelik Konstrüksiyon Yapı Nedir?
Taşıyıcı sistemi çelikten imal edilen; geniş hacimlerde ve yüksek yapılar olarak imal edilme avantajına sahip depreme karşı mukavemetli yapılardır.
Çelik yapılar diğer taşıyıcı sistemlere göre çok üstün mekanik özelliklere , statik yeteneklere ve uygulama kolaylığına sahiptir ve bu yüzden de birçok alanda çelik yapı tercih edilmektedir.

SORU: Çelik Konstrüksiyon Yapıların Türleri Nelerdir?
Çelik konstrüksiyon yapılar, ağır çelik ve hafif çelik konstrüksiyon yapılar olarak ikiye ayrılmaktadır. Büyük açıklıklı ve kreynli fabrika binalarını ağır çelik yapılara, prefabrik atölye ve depo yapılarını da hafif çelik konstrüksiyon yapılara örnek verebiliriz.
Çelik konstrüksiyon yapılar yalıtımlı ve yalıtımsız olarak da ikiye ayrılmaktadır. Yalıtımlı binaların duvar ve çatılarında kullanılan poliüretan paneller veya taşyünü paneller sayesinde ısı ve ses yalıtımı sağlanmaktadır. Yalıtımsız çelik binaların tercih edilme sebebi ise ekonomik olmasıdır.

SORU: Çelik Konstrüksiyon Yapı Nerelerde Kullanılmaktadır?
Çelik konstrüksiyon yapılar genellikle atölye, hangar (Örn. Uçak hangarı), spor tesisi, depo, çelik sanayi yapıları, çelik fabrika binaları, türünden ihtiyaçları karşılamak üzere imal edilirler.

SORU: Çelik Konstrüksiyon Yapı Avantajları Nelerdir?
Hafif olması nedeniyle daha az deprem yüklerine maruz kalır, sağlamdır, imalat ve montajda işçilik ve zamandan tasarruf sağlar, farklı konstrüksiyon sistemleri uygulanabilir, hızlıdır, defalarca sökülüp tekrar monte edilebilir, uzun ömürlüdür, çelik %100 geri dönüştürülebilir ve bu işlem kaç kez yapılırsa yapılsın, özelliğini kaybetmez, çevreye zarar vermez.

SORU: Çelik, beton ve ahşaptan hangisi yangına daha dayanıklıdır ?
Doğasında yanabilme özelliğine sahip malzemelerin haricindeki tüm malzemelerin öngörülen mukavemetini kaybettiği ve sonrasında aktığı belli sıcaklıklar vardır. Yangına dayanıklılık açısından bakıldığında yangından koruma tedbirleri (yangın izolasyonu) alınmadıysa ahşap zaten yanıcı olma özelliğine sahip olduğundan dayanıklılıktan bahsetmek yanlış olur. Çelik ve betona gelince her ne kadar çeliğin ergime sıcaklığı 2000° C olsa da aslında ortam sıcaklığı 600° C yi geçtiğinde beton yapı elemanı içindeki çelik çubuklarda ve izole edilmeyen çelik yapı elemanlarında yük altında plastik deformasyon başlar. Kapalı hacimlerdeki şiddetli yangınlarda ortam sıcaklığının 500° C ye kadar ulaştığı bilinmektedir. Şiddetli kimyasal yangınlar ve alevli sıvı yakıt yangınlarında sıcaklıklar 1000° C ın üzerinde bile olabilir. Betonarme yapılarda da taşıyıcı elemanların çoğunda asıl yükleri çelik çubuklar taşıdığından böylesi bir sıcaklıkta beton veya çelikten herhangi birinin dayanıklılığından bahsetmek yanlış olur. Sonuç itibarı ile izole edilmeyen yapı elemanları 600° C nin üstündeki sıcaklıklara dayanamazlar.

SORU: Çelik, beton ve ahşaptan hangisi daha ucuzdur ?
Toplam kaba inşaat maliyeti açısından bakıldığında çok katlı yapılarda standartların öngördüğü tüm şartlar dikkate alınarak hazırlanmış betonarme bir iskelet aynı şartlardaki çelik bir iskeletten hiç de ucuz değildir.
Sanayii yapılarında ise eğer burkulma boyu uzun kolonlar ve geniş açıklıklar var ise sadece kolonların atalet momentlerinin büyütülmesi açısından kolonlarda ince çelik çekirdek üzerine betonarme kılıf yapılması daha ekonomik sonuçlar verir. Ancak makas ve geniş açıklıklı kirişler ile yanal öteleme alıcı perdelerin (çaprazların) çelik yapılması hem yapıyı hafifletecek hem de ucuzlatacaktır.

SORU: Çelik, beton ve ahşaptan hangisi depreme daha dayanıklıdır ?
Bu üç farklı maddeden, aynı yüklere maruz bırakılıp ve statik gereklerine uygun inşa edilmiş taşıyıcı elemanlardan en ağırı betondur, ardından çelik ve ardından ahşap gelir. Yapıların ağırlığı ve rijitliği ne kadar artarsa deprem yüklerinden olumsuz etkilenme riskleri de o ölçüde artar. Bilinen yapı elemanlarından en ağır ve rijit olanı betondur. En esnek ve yüzey alanına düşen mukavemet değerleri en yüksek yapı malzemesi de çeliktir . Bu sebeple binanın yüksekliği, kullanım amacı, taban alanı, cephe yüzey alanı ve statik yapısını etkileyecek mimari projesine göre değişmekle birlikte genel anlamda depreme karşı en güvenilir yapı malzemesi çeliktir. Çelik yapılarda dikkat edilmesi gereken en önemli noktalardan birisi de bağlantı elemanlarının uygun seçilmesi ve uygun monte edilmesidir.